از تراکتور تا برد الکترونیک: حکایت میراث اخلاقی دیوید پاکارد و هیولت
سود وسیله، خدمت هدف: فلسفهی ماندگار اچپی
«بیل تری» فردی که بیش از ۳۶ سال با «دیوید پاکارد» کار میکرد درباره او میگوید: «تعریف دیوید پاکارد از داشتن لحظات خوب این بود که چند نفر از دوستانش را به بهانه کشیدن سیمخاردار دور مزرعهاش کنار همدیگر جمع کند.» این رهبر فروتن و خودساخته ۶/۵ میلیارد دلار از داراییاش را وقف موسسهی خیریه کرد. بعدازاینکه از دنیا رفت، خانوادهاش لوحی یادبود از او تهیه کردند؛ در این عکس روی یک تراکتور بالباسهای کشاورزی نشسته بود. در زیر این لوح هیچ اشارهای به اینکه او مالک یکی از کمپانی بزرگ قرن بیستم بوده، نشده بود. روی این لوح تنها نوشته بودند: «دیوید پاکارد ۱۹۹۶- ۱۹۱۲… دامدار».
در واقع دیوید پاکارد به دلایل فلسفی و غیراقتصادی وجود شرکتش میاندیشد. بنا بر گفته پاکارد، سود هدف مناسب مدیریت نیست، بلکه چیزی است که دستیابی به تمام اهداف مناسب را امکانپذیر میکند.
دیوید پاکارد از ویژگی «و»، به بهترین شکل ممکن از طریق پذیرفتن تنش بین سود و اهداف فراتر از سود بهره برد. دیوید پاکارد دو هدف ویژه را بهروشنی بیان کرد: «شرکت اچ پی باید در درجه نخست برای کمک به جامعه اداره شود و وظیفه اصلی ما طراحی، توسعه و تولید بهترین و دقیقترین تجهیزات الکترونیکی برای پیشرفت علم و رفاه بشر است. از سوی دیگر ازآنجاکه سود، اچ پی را قادر به پیگیری این اهداف گستردهتر میکند، هر کسی که نتواند یکی از مهمترین اهداف این شرکت یعنی ارزش سود را بپذیرد، در حال حاضر یا در آینده هیچ جایی در تیم مدیریت این شرکت ندارد.»
افزون بر این، پاکارد این دیدگاه را با انتقال به جان یانگ، مدیرعامل اچ پی از سال ۱۹۷۶ تا ۱۹۲۲ نهادینه کرد. وی در مصاحبهای گفت: «به حداکثر رساندن ثروت سهامداران همواره در پایین فهرست قرار داشته است. گرچه سود شالوده کار ما، معیار مشارکت، ابزار خوداتکایی و رشد مالی شرکت است، اما هرگز بهخودیخود یک هدف نبوده است. هدف در حقیقت برندهشدن از نظر مشتری است، با انجامدادن کاری که به آن افتخار کنند. در این موضوع یک تقارن منطقی وجود دارد؛ اگر رضایت واقعی مشتریان را جلب کنیم سودآور خواهیم بود.» کالینز،جیم و پوراس،چری. ساختن برای ماندن،عادتهای موفق شرکتهای آرمانی. ترجمه: توکلی، ریحانه و فرهادی،سمیرا (۱۴۰۰). صص ۱۲۵ و ۱۲۶
دیوید پاکارد: «هیچ شرکتی نمیتواند درآمدش را سریعتر از تواناییاش در جذب افراد بالا ببرد و شرکتش را به جایگاه عالی برساند.»
دیوید پاکارد بهعنوان یکی از رهبران کارآفرین جهان در سال ۱۹۶۰ در طی سخنرانی به کارکنان خود در خصوص چرایی وجود اچ پی میگوید: «میتوانید به دنیای اطرافتان (در دنیای تجارت) نگاهی بیندازید و همچنان کسانی را ببینید که به پول علاقه دارند و نه چیز دیگر؛ درصورتیکه محرکهای زیربنایی تا حد زیادی از میل به چیزی دیگر نشئت میگیرند؛ میل به ساختن یک محصول، میل به ارائه یک خدمت و بهطورکلی انجامدادن کاری که ارزشمند باشد. پس با بهخاطر سپردن این موضوع بیابید درباره این گفتگو کنیم که چرا شرکت اچ پی وجود دارد. دلیل اصلی وجود ما این است که چیزی را فراهم کنیم که منحصربهفرد باشد و به جامعه کمک کند.»
مشارکت فنی، احترام فردی و مسئولیت اجتماعی: هستهی ارزشهای اچپی
… در مصاحبهای که با بیل هیولت داشتم از او پرسیدم که در شغلش به چه چیزی بیشتر از همه افتخار میکند؟ بیل جواب داد: «هر وقت به زندگی شغلیام نگاهی میاندازم، بیشتر از همه به خودم بهخاطر تأسیس این شرکت افتخار میکنم، شرکتی که با اصول رهبری، ارزشها و ایدئولوژی، عملکرد و موفقیتش تأثیر زیادی در شیوه مدیریتی شرکتهای سراسر دنیا داشته است».
روش «اچ پی» سبک مدیریتی شناختهشدهای در جهان است و مجموعهای از ارزشهای عمیق را نشان میدهد که شرکت را بدون درنظرگرفتن محصولاتش از دیگران متمایز میکند. این ارزشها شامل: مشارکت فنی، احترام فردی و مسئولیت نسبت به سازمانهایی است که شرکت با آنها کار میکند. هدف شرکتهای عالی پایدار تنها درآمدزایی برای سهامداران نیست. در حقیقت، در یک شرکت عالی، سودها و گردش مالی درست مثل خون و آب در بدن سالم است: هر دو برای زندگی حیاتی و ضروریاند ولی مسئله اصلی زندگی نیستند. کالینز، جیم. از خوب به عالی. مترجم: زهرا بختیاری (۱۳۹۹). تهران: ناشر الهام نور. صص ۲۸۶ و ۲۸۵
دیوید پاکارد و بیل هیلوت شیوه اچ پی یا «چرایی تجارت اچ پی» را برنامهریزی نکردند، بلکه فقط اعتقاد راسخ و عمیقی به روش تجارت داشتند و گامهای ملموسی برای بیان دقیق و انتشار این اعتقاد راسخ برداشتند تا بتوانند آنها را حفظ کنند و بر اساس آنها عمل کنند، آنها جدا از سبکهای رهبری و مدیریتی روز این باورها را داشتند.
در این راستا، در بررسی بایگانیهای شرکت اچ پی بیانیه زیر را از دیوید پاکارد یافته میشود: «در سال ۱۹۴۹، در جلسهای با حضور رهبران تجاری شرکت کردم. در آن جلسه، به طور تلویحی اشاره کردم که مدیران مسئولیتی فراتر از افزایش سود سهامداران دارند. گفتم ما در برابر تشخیص بزرگی و مقام انسانی کارکنانمان مسئولین و باید موفقیت آنان را در کارشان امکانپذیر کنیم. همچنین افزودن در برابر مشتریان و جامعه نیز بهطورکلی مسئولیت داریم، از اینکه هیچکس در آن جلسه با من موافقت نکرد شگفتزده و شوکه شدم. درحالیکه باوجود این اختلافنظر کاملاً مؤدب بودند، روشن بود بر این باورند که من یکی از آنها نیستم و شرایط لازم را برای مدیریت موسسهای مهم ندارم.» همان . صفحه ۱۵۳
[۱] دیوید پاکارد (David Packard) زاده ۷ سپتامبر ۱۹۱۲ – درگذشته ۲۶ مارس ۱۹۹۶؛ به همراه ویلیام ردینگتون هیولت یکی از مؤسسین شرکت اچپی بود. او طی سالهای ۱۹۶۴ تا ۱۹۶۸ مدیر عامل اچپی بود.
[۲] ویلیام (بیل) ردینگتون هیولت (William (Bill) Redington Hewlett) زاده ۲۰ می ۱۹۱۳ در ان آربر، میشیگان – درگذشته ۱۲ ژانویه ۲۰۰۱ در پالو آلتو یک مهندس آمریکایی بود که به همراه دیوید پاکارد، شرکت اچپی را تأسیس کردند.
- راهحل استراتژیک در مسیر چیرگی در رهبری
تنها رهبران و کارآفرینانی در این دنیا به مرحله جاودانگی در رهبری خواهند رسید که بدانند دلیل اصلی وجودشان چیست و محصول و خدماتی را فراهم کنند که منحصربهفرد باشد و به جامعه کمک کند.
- تمرین
- بهعنوان یک رهبر کسبوکار و یا رهبر سازمانی، در زندگی شغلیتان بیشتر از همه به چه چیزی افتخار میکنید؟
- در میان اصول رهبری، ارزشها و ایدئولوژی، چه چیزی شما را از دیگر رقبا متمایز میکند؟
ترتیبی که برای خواندن مطالب خودشناسی و خودآگاهی به شما پیشنهاد می شود: